ISPIR-ERZURUM-VIKIPEDIA

aktasugur · Tarih: Prş Mar 08, 2007 9:21 pm Mesaj konusu: ISPIR-ERZURUM-VIKIPEDIA

Ispir Erzurum ilinin bir ilcesidir. Erzurum Do?u Anadolu Bolgesi'nde olmasina karsin Ispir ilcesi Karadeniz Bolgesi'ndedir. Kücük - büyük bas hayvancilik ve tarim bolgenin geciminde onemlidir. Nüfusu 9800 ve yüzolcümü 2100 km²dir. Ilce sinirlari icerisinde 2400 ile 3900 metre arasinda irili ufakli cok sayida da? bulunmaktadir. Kackar 3937 m., Mescit Da?i 3240 m., Deve Da?i 3363 m., Bozan Da?i 2924 m., Sandik Da?i 3186 m., Yassi Da? 2500 m., Kazancik Da?i 2750 m., Korga Da?i 2364 m. Ayazoldüren Da?i 2500 m., Asniyar Da?i 3040 m., Dilek Da?i 3549 m., Hasan Da?i 2900 m. ve Nevse Da?i 3114 m. bu da?lardan onemli olanlardir. Dünyanin en hizli akan nehirlerinden birisi olan Coruh Nehri Ispir Ilcesi'nden gecmektedir. Su sporlari, ozellikle rafting icin ilcede cok uygun alanlar vardir. Do?a güzellikleri ile Türkiye'nin en güzel koselerinden biridir. Erzurum'un ilcesi olmasina ra?men ikliminin Erzurum iklimi ile benzerlikleri azdir. Ispirde ya?an kar kolay kolay tutmaz.

Ilce meyve ve sebze bakimindan zengindir. Dut ve dut mamülleri(pestil,kuru dut, pekmez, kome . vs) en onemli gecim kaynaklarindan biridir. Tarima elverisli alanlarin dar ve az olmasi nedeniyle bolge halki is bulmak amaciyla gurbet iscili?ine cikmaktadir. Son yillarda seracilik ve ozellikle ariciliktan da ilce ekonomisine girdi sa?lanmaktadir. Ilcede birkac yerde suni balikcilik yapilmaktadir.

Ilce ve yoresinde yeralti zenginlik kaynaklari bakimindan isletilmeyi bekleyen komür, bakir ve altin maden yataklarinin bulunur ve bu maden yataklarinin isletilmesiyle ülke ekonomisine onemli bir girdi kazandirilaca?i aciktir.

58. ve 59. hükümette sa?lik bakanli?i yapan Recep Akda? Ispirli'dir (gorevini sürdürmektedir). Ispir'in yüzden fazla koyü vardir. Bunlar sunlardir;AHLATLI,AKGÜNEY, AKPINAR AKSEKI AKSU AKTAS ALACABÜK ARAKOY ARDICLI ARMUTLU ASA?I FINDIKLI ATÜRKÜTEN AVCI BADEMLI BAHCELI BASCESME BASKOY BASPINAR BOSTANCI BOZAN CANKURTARAN CIBALI CAKMAKLI CATAKKAYA CAYIRBASI CAYIROZÜ DE?IRMENDERE DE?IRMENLI DEMIRBILEK DEMIRKAYA DEVEDA?I DURUKOY(KOMPUR) DÜZKOY GECITA?ZI GOC GOLYURT GÜNDO?DU GÜNEY HALILPASA IRMAKKOY INCESU IYIDERE KARAHAN KARAKALE KARAKAMIS KARAKAYA KARASEYDI KAVAKLI KAYNAKBASI KIRIK KIZILHASAN KIRAZLI KOC KOPRÜKOY KÜMETAS LEYLEK MESCITLI ORYAYLA MÜLK NUMANPASA ORTAKOY ORTAOREN OZLÜCE OZTOPRAK PETEKLI PINARLI SANDIKLI SIRAKONAKLAR SO?UKSU SENKOY TASBASI TASLICA TEKPINAR TEPECIK ULUBEL ULUTAS ÜZÜMBA?I YA?LI YAYLACIK YEDIGOL YEDIGOZE YESILTEPE YESILYURT YILDIZTEPE YUKARI FINDIKLI YUNUS ZEYREK.

cok eski bir yerlesim merkezidir. tarihi yapilari sunlardir. ISPIR KALESI VE CAMII: TU?RULSAH CAMII: MELIK HALIL GAZI CAMII: KADIO?LU MEDRESESI KANUNI SULTAN SÜLEYMAN'IN KITABESI: YAZICIZADE CESMESI: SANDIK KALESI: DEVEDA?I KALESI: KARAKALE KALESI: MADEN KALESI (PEHLIVAN KALESI): SIRAKONAKLAR DERE A?ZI MA?ARASI: CANKURTARAN KALESI: ELMALI MA?ARASI: KARAKALEDEKI SU CANA?I: YEDIGOZE KALINTILARI: YA?LI VIRANSEHIR HAREBELERI: AKKOYUNLU HARABELERI SALTUKLU MEZARLARI ZARBUNA BEKIR PASA'NIN MEZARI: NUMANPASA KOYÜ KALINTILARI: KARAHAN HARABELERI: ALACABÜK HAN KALINTISI: KOPRÜKOY KILISE KALINTILARI: KOC KOYÜ TARIHI TAS KEMER KOPRÜSÜ PETEKLI MANASTIRI PETEKLI MANASTIRI KALE DERESI DEMIRKAYA KOYÜ KALINTILARI

TARIHI Ispir’in bulundu?u Coruh boylarinin tarih ca?i M.O IX.yüzyil sonlarinda baslamaktadir. .M.O 680 yillarinda Saka Türkleri Kafkas Da?larini asarak Anadolu’da gorülmeye baslar. M:O.665 yillarinda Saka Türklerinden Saperler Coruh boylarina yerlesir .Malatyali tarihci Anabasis bu bolgedeki kabileden Ispiritis diye bahsetmektedir.M.O.519 yilinda Pers Imparatoru I.Daryus zamaninda Saperler Pers hakimiyeti altina; M.O.140 yillarinda Sakalarin Pam oyma?indan cikan Kücük Arsaklilar Devleti’nin eline gecer.

Romalilarin Anadolu ve Suriye’yi fethe calisti?i siralarda Ispir bolgesi Arsaklilar ve Romalilar arasinda el de?istirir. M.S.665 yillarinda Islam Araplar Erzurum bolgesini alinca Ispir 300 yil boyunca Araplarin idaresinde kalir. (Emeviler,Abbasiler) X. yüzyilinda Abbasilerin zayif düsmesinden istifade eden Bizanslilar bolgeyi hakimiyetleri altina 1049 yillarinda Büyük Selcuklu komutanlarindan Ibrahim Yinal Hasankale Savasindan sonra Ispir bolgesini ele gecirir. Ancak bolge tam anlamiyla Büyük Selcuklu Devleti’ne ba?lanamaz. 1071Malazgirt Savasi’ndan sonra Ispir ve cevresi tamamen Müslüman Türklerin eline gecer.

Anadolu Selcuklu Devleti yikildiktan sonra cesitli devletlerin himayesi altinda kalan Ispir bolgesi 1401-1502 yillari arasinda Akkoyunlular’in himayesinde kalir.Nihayet Eylül 1514 yilinda Yavuz Sultan Selim tarafindan Osmanli topraklarina Birinci Dünya Savasi doneminde Ispir ve cevresi 1916 –1918 yillari arasinda Rus isgali ve Ermeni mezalimine u?ramis;25 Subat 1918’de Kazim Karabekir Pasa komutanli?inda 1.Kafkas Kolordusuna ba?li birliklerce vatan topraklarina katilir.

link :

Bağlantıları yalnızca kayıtlı kullanıcılar görebilir!
Hemen kayıt olun veya hesabınıza giriş yapın!